Natuurontwikkeling metropool. De klassieke, bestaande natuurreservaten moeten we

Natuurontwikkeling is meer dan alleen maar grote lappen grond
invullen als natuurreservaat waar de mens zich niet mag begeven. Daar is in
Vlaanderen geen plaats voor. Natuur heeft niet perse zijn eigen onverstoord
territorium nodig. We moeten ons in de Vlaamse context concentreren op de vraag
wat we voor de natuur kunnen betekenen in onze dagelijkse groeiende metropool.
De klassieke, bestaande natuurreservaten moeten we uiteraard behouden en in
stand houden. Maar in het sterk verstedelijkte Vlaanderen zijn extra
maatregelen nodig om onze ecologische waarden te behouden en zelfs te
versterken. (Hermy, Schauvliege, &
Tijskens, 2005)

De overheid zet sterk in op het behoud en de ontwikkeling van
onze omgeving. Om open en natuurlijke ruimtes te kunnen behouden werd het
Vlaams Ecologisch netwerk uitgewerkt (VEN). Binnen dit netwerk worden de
stukken natuur beschermd en kunnen extra middelen beschikbaar gemaakt worden
voor het beheer er van.

Het Vlaams Ecologisch Netwerk (VEN) en het Integraal Verwevings-
en Ondersteunend Netwerk (IVON) vormen de belangrijkste instrumenten inzake
natuur en bosbeleid. Ook in de ruimtelijke planning worden deze instrumenten
opgenomen in het beleidskader. (Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek,
2017)

Vlaanderen is een dichtbevolkte en dynamische regio in Europa
maar heeft een enorm versnipperd landschap. Zo’n 33% van de Vlaamse oppervlakte
is ingenomen voor menselijke activiteiten (het ruimtebeslag). Natuurreservaten
nemen slechts 2,6% van de oppervlakte in. Daardoor is de druk op onze natuur
heel hoog. Ongeveer de helft van al onze planten- en dierensoorten zijn
bedreigd. Daarvan zijn al 7% ondertussen uitgestorven. De belangrijkste oorzaak
hiervan is het steeds meer verdwijnen van geschikte leefgebieden voor deze soorten.
Bovendien gaat de kwaliteit van het milieu er op achteruit. (Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, 2017)

De realisatie van het Vlaams Ecologisch Netwerk (VEN) en de
Europese natuurdoelstellingen richten zich vooral op de speciale
beschermingszones en de reeds ingerichte natuureenheden. Tuinen worden hier
meestal niet voor ingezet. Nochtans bestaat iets meer dan 8% van het Vlaamse
grondgebied uit deze tuinen. Ook tuinen kunnen dus een bijdrage leveren als
onderdeel van grote eenheden natuur inzake biodiversiteitsherstel.
(Dewaelheyns, 2014)

Valleien vormen belangrijke routes voor de migratie van fauna- en
florasoorten. Een systeemherstel van bron tot monding kan de ecologische
toestand van een waterloop en een vallei verbeteren. Bovendien zorgt het
systeemherstel voor een betere beleving van het valleilandschap en verhoogt
hierdoor de ruimtelijke kwaliteit. (Ruimte Vlaanderen, 2017)